Ông tổ của ám sát: Kinh Kha

Posted by

Ông tổ của ám sát: Kinh Kha. Nhưng vì sao lại trở thành một hình ảnh tráng sĩ lý tưởng trong thơ văn Đông Á trong 2000 năm? Một cái chết bi tráng làm khuôn mẫu cho nhiều cái chết khác trong lịch sử? Sám sát đã có vị trí như thế nào trong lịch sử nhân loại nhỉ? Từ Tần Thủy Hoàng đến Martin Luther King, Đại sứ Nga Andrei Karlov? Vì sao Kinh Kha trở thành mỹ học của cái giết và mĩ học của cái bị giết!?
Vịnh Kinh Kha (Đào Uyên Minh)
Đãi anh tài Yên Đan rất khéo,
Những âm mưu lăm báo Doanh Tần.
Anh hùng bốn cõi quen thân ,
Kinh Kha là đấng mười phân vẹn mười.
Quân tử chết vì người tri kỷ,
Rời Yên Kinh kiếm chỉ trời xanh.
Vang lừng ngựa hý dặm thanh,
Cùng nhau tống tiễn thênh thênh dạ người.
Mái tóc ngược bời bời mũ miện,
Khí xung thiên muốn tiến lập công.
Sông xưa rượu tiễn lạnh rùng,
Bốn bên đều có anh hùng ngồi bên.
Sáo Tiệm Ly cất lên bi khúc,
Giọng Tống Y mấy bực cao vời.
Gió sầu hiu hắt đưa xuôi,
Sóng đau lớp lớp từ nơi lạnh lùng.
Khúc nhạc ấy nghe chừng dào dạt,
Điệu vũ kia cũng nát lòng thay.
Một đi chẳng thể ngược quay,
Danh thơm giữa chốn trần này còn thơm.
Đã lên xe chẳng còn quay lại,
Xe như bay về mãi Tần đình.
Nghênh ngang muôn dặm một mình,
Trăm thành cứ vượt xông xênh như đùa.
Sự chẳng được đành thua số kiếp,
Khách hào hùng cũng khiếp Tần vương.
Tiếc thay kiếm thuật dở dương,
Công kia đổ vỡ cũng thường vậy thôi.
Người xưa giờ đã xa rồi,
Ngàn năm còn có mấy lời tiếc vay.
Trần Trọng Dương dịch
咏荆軻
燕丹善養士,
志在報强嬴。
招集百夫良,
歲暮得荆卿。
君子死知己,
提劍出燕京。
素驥鳴廣陌,
慷慨送我行。
雄髮指危冠,
猛氣冲長纓。
飲殘易水上,
四座列群英。
漸离擊悲筑,
宋意唱高聲。
蕭蕭哀風逝,
澹澹寒波生。
商音更流涕,
羽奏壯士驚。
心知去不歸,
且有後世名。
登車何时顧,
飛盖入秦庭。
凌厲越萬里,
逶迤過千城。
圖窮事自至,
豪主正怔营。
惜哉劍術疏,
奇功遂不成!
其人雖已殁,
千載有餘情。
Gửi các ae: Nguyễn Xuân Diện, Trần Ban, Viet Phuong, Đỗ Anh Vũ, Nguyen Duc Thanh, Trần Quang Đức, Nguyen Phuc Anh . Các thầy Vuong Tran Ngoc, Nguyễn Huệ Chi, Úc Giang Văn.
Hình: Tay súng Mevlut Mert Altintas giết Đại sứ Nga tại một triển lãm tranh ở Thổ Nhĩ Kỳ. 2016.
Ảnh: Phóng viên ảnh Burhan Ozbilici của hãng AP.