Q: Con không đi học thì con sẽ học giao tiếp như thế nào

Posted by

Q: Con không đi học thì con sẽ học giao tiếp như thế nào? (Nhân có một phụ huynh hỏi mình về vấn đề này, mình share lại câu trả lời của mình lên đây.)
A:Trẻ con không chờ đến khi tới trường thì mới học, và cũng không chờ đến lúc gặp nhiều bạn đồng lứa thì mới học được kỹ năng giao tiếp.
Hàng ngày, con vẫn học giao tiếp với cha mẹ và những người thân trong gia đình: Con phát triển kỹ năng ngôn ngữ, sự tự tin, sự quan tâm và đồng cảm với người xung quanh, học cách nắm bắt ý nghĩa của ngôn ngữ cử chỉ, sự tôn trọng người khác, lòng tự trọng, cách chia sẻ, khiếu hài hước,… Tất cả những cái đó đều thuộc về phạm vi giao tiếp. Có em sẽ là một lợi thế vì con luôn có em để chơi cùng và để học giải quyết mâu thuẫn, chia sẻ,… Tất cả đều cần có sự hướng dẫn của người lớn khi cần thì trẻ mới có thể phát triển các kỹ năng này tốt nhất.
Giống như “học” thường bị định nghĩa rất giới hạn, thì kỹ năng giao tiếp cũng bị định nghĩa rất giới hạn bởi phần lớn người lớn. Đúng là trẻ con nên có cơ hội để chơi cùng trẻ khác, và cha mẹ nên tạo cơ hội cho con, nhưng không cần phải quá nhiều. Ở trên lớp, kỹ năng giao tiếp mới khó phát triển hơn vì các cô kiểm soát các trẻ quá nghiêm ngặt, kể cả cách chơi và thời gian chơi.
Trong giờ “học”, trẻ mẫu giáo cũng phải ngồi im, không được nói gì cả, và sẽ bị nhắc nhở nếu nói chuyện. Trẻ cũng bị áp đặt cách
thức giải quyết mâu thuẫn, tức là các cô sẽ thường dùng quyền lực để giải quyết hộ cho nhanh – khi đó trẻ sẽ học giải quyết mâu thuẫn chậm hơn.
Bạn tự quan sát con và nhận xét xem con có khả năng ngôn ngữ ở đâu, biết thể hiện bản thân theo cách hợp lý hay không, biết tôn trọng và lắng nghe người khác tới đâu,… Cha mẹ vẫn luôn đóng vai trò lớn trong việc dạy con cái kỹ năng giao tiếp. Khi con không đến lớp, bạn tìm thử trong những gia đình bạn quen biết xem ai có con xấp xỉ tuổi con bạn (và đồng quan điểm giáo dục) và thi thoảng hẹn họ cho bọn trẻ chơi với nhau. Các sân chơi trẻ em, hàng quán cũng là cách tốt để con gặp các trẻ khác. Con mình cũng chơi theo cách này khá nhiều.
Ngoài ra, giao tiếp không chỉ xảy ra giữa các trẻ đồng lứa khi chơi với nhau, mà còn là với những người lạ (bảo vệ, nhân viên phục vụ, những người vô tình gặp trong đời sống hàng ngày,…), với nhiều cá nhân ở các độ tuổi khác nhau, bất kể lớn bé, già trẻ. Ngoài bạn đồng lứa, con mình có nhiều người bạn lớn tuổi (Bư đặc biệt thích chơi với các cô). Không nên nhầm lẫn sự e ngại ở trẻ khi gặp người lạ là dấu hiệu cho thấy bé không có kỹ năng giao tiếp. Bé sẽ thể hiện kỹ năng giao tiếp khi bé muốn, khi bé sẵn sàng, với đối tượng mà bé thích. Con mình nhiều lần bị người ngoài chê là “nhát, phải cho đi nhà trẻ”, cũng như được khen rất nhiều là chững chạc, tự tin. Những biểu hiện đó đều bình thường. Chỉ có bạn hay dành thời gian với bé nhiều nhất để quan sát bé thì mới biết được con mình là ai.